Αμυγδαλίτιδα: Συμπτώματα, Αίτια και Θεραπεία

Η αμυγδαλίτιδα είναι η φλεγμονή των αμυγδαλών, των δύο λεμφικών σχηματισμών στο πίσω μέρος του λαιμού, και οφείλεται σε ιούς ή σε βακτήρια, με συχνότερο τον στρεπτόκοκκο. Προκαλεί έντονο πονόλαιμο, πόνο στην κατάποση και πυρετό. Τις περισσότερες φορές περνά σε λίγες ημέρες, όμως η σωστή θεραπεία εξαρτάται από την αιτία.

Η αμυγδαλίτιδα είναι μόλυνση των αμυγδαλών . Τα συνήθη συμπτώματα περιλαμβάνουν πονόλαιμο σε συνδυασμό με πυρετό, πρησμένες αμυγδαλές, δυσκολία στην κατάποση και πρησμένους λεμφαδένες. Η θεραπεία της αμυγδαλίτιδας εξαρτάται από την αιτία της λοίμωξης. Αν και πιο συχνή στα παιδιά, η αμυγδαλίτιδα μπορεί να επηρεάσει άτομα όλων των ηλικιών.

Τι είναι η αμυγδαλίτιδα;

Η αμυγδαλίτιδα εμφανίζεται όταν οι αμυγδαλές  μολυνθούν. Οι αμυγδαλές είναι τα δύο μικρά κομμάτια μαλακού ιστού – το ένα σε κάθε πλευρά – στο πίσω μέρος του λαιμού . Μπορείτε να δείτε τις αμυγδαλές σας στον καθρέφτη ανοίγοντας το στόμα σας και βγάζοντας τη γλώσσα σας προς τα έξω.

Μέρος του ανοσοποιητικού σας συστήματος, οι αμυγδαλές βοηθούν στην παγίδευση μικροβίων που δημιουργούν φλεγμονές . Όταν οι αμυγδαλές  μολύνονται, πρήζονται, πονάνε και η κατάποση γίνεται  επώδυνα και  με  δυσκολία.

Ποιος παθαίνει αμυγδαλίτιδα;

Η αμυγδαλίτιδα είναι πιο συχνή στα παιδιά, αλλά μπορεί να επηρεάσει άτομα όλων των ηλικιών. Η αμυγδαλίτιδα σπάνια εμφανίζεται σε παιδιά κάτω των τριών ετών. Οι περισσότεροι άνθρωποι θα εμφανίσουν  αμυγδαλίτιδα τουλάχιστον μία φορά στη ζωή τους. Το πιο κοινό σύμπτωμα είναι ο έντονος  πονόλαιμος. Μπορεί να αισθάνεστε αρκετά κουρασμένοι και αδύναμοι, σαν να έχετε κρυολόγημα ή γρίπη.

Ποια είναι τα συνήθη  συμπτώματα της αμυγδαλίτιδας;

Τα συμπτώματα της αμυγδαλίτιδας εμφανίζονται συνήθως ξαφνικά. Μπορεί να περιλαμβάνουν:

• Πόνο με γδάρσιμο στο λαιμό.
• Πόνο με δυσκολία στην κατάποση.
• Κόκκινες, πρησμένες αμυγδαλές.
• Ερεθισμένος φάρυγγας
• Λευκές κηλίδες ή μια λευκή, κίτρινη ή γκρι επικάλυψη στις αμυγδαλές .
• Πυρετός άνω των 38 βαθμοί Κελσίου.
• Πρησμένοι λεμφαδένες (αδένες στα πλάγια του λαιμού σας κάτω από τα αυτιά σας).
• Στομαχόπονος ή έμετος (πιο συχνός σε μικρότερα παιδιά).

Αίτια αμυγδαλίτιδας

Η αμυγδαλίτιδα μπορεί να είναι ιογενής ή βακτηριακή:

• Ιογενής αμυγδαλίτιδα: Ιοί όπως του κρυολογήματος και της γρίπης  προκαλούν έως και το 70% των περιπτώσεων αμυγδαλίτιδας.
• Βακτηριακή αμυγδαλίτιδα (στρεπτόκοκκος λαιμού): Τα βακτήρια, όπως ο στρεπτόκοκκος της ομάδας Α, προκαλούν τις περισσότερες περιπτώσεις αμυγδαλίτιδας. Άτομα χωρίς αμυγδαλές μπορεί  να νοσήσουν από στρεπτόκοκκο εκδηλώνοντας μικροβιακή φαρυγγίτιδα

Είναι η αμυγδαλίτιδα μεταδοτική;

Οι ιοί και τα βακτήρια που προκαλούν αμυγδαλίτιδα είναι εξαιρετικά μεταδοτικά. Μπορούν εύκολα να σας μολύνουν μέσω:

• Φιλιού, κοινή χρήση σκευών, φαγητού ή ποτού.
• Στενή επαφή με κάποιον που είναι άρρωστος.
• Αγγίζοντας μια μολυσμένη επιφάνεια και στη συνέχεια αγγίζοντας τη μύτη ή το στόμα σας.
• Εισπνοή μικροσκοπικών σωματιδίων που μεταφέρονται στον αέρα όταν ένα άρρωστο άτομο φτερνίζεται ή βήχει.

Πώς γίνεται η διάγνωση της αμυγδαλίτιδας;

Για τη διάγνωση της αμυγδαλίτιδας, ο  Ω.Ρ.Λ. σας θα:

• Εξετάσει το λαιμό σας για ερυθρότητα, πρήξιμο ή λευκές κηλίδες στις αμυγδαλές σας.
• Ρωτήσει για άλλα συμπτώματα που είχατε, όπως πυρετό, βήχα, καταρροή, εξάνθημα ή στομαχόπονο.
• Κοιτάξει στα αυτιά και τη μύτη σας για άλλα σημάδια μόλυνσης.
• Ψηλαφήσει τα πλαϊνά του λαιμού σας για να δει εάν οι λεμφαδένες σας είναι διογκωμένοι και ευαίσθητοι.

Μετά την επιβεβαίωση της διάγνωσης της αμυγδαλίτιδας, θα πρέπει να προσδιορίσει ο ιατρός σας  εάν η λοίμωξη οφείλεται σε ιό ή βακτήρια (στρεπτόκοκκος). Για να γίνει αυτό, μπορεί να ζητήσει  να γίνει καλλιέργεια του επιχρίσματος για  ανεύρεση  βακτηρίων. Στη συνέχεια, θα ελεγχθεί το δείγμα για να διαπιστωθεί  εάν είναι θετικό για βακτήρια στρεπτόκοκκου της ομάδας Α.

Εάν τα αποτελέσματά σας είναι θετικά, έχετε στρεπτόκοκκο αμυγδαλίτιδα . Εάν τα αποτελέσματά σας είναι αρνητικά, έχετε ιογενή αμυγδαλίτιδα.

Πώς αντιμετωπίζεται η αμυγδαλίτιδα; Θεραπεία αμυγδαλίτιδας

Η θεραπεία της αμυγδαλίτιδας εξαρτάται από το τι προκάλεσε τη μόλυνση. Ενώ τα συμπτώματα της ιογενούς αμυγδαλίτιδας και της βακτηριακής αμυγδαλίτιδας μπορεί να είναι παρόμοια, οι θεραπείες τους είναι διαφορετικές.

Οι θεράποντες ιατροί  αντιμετωπίζουν τη βακτηριακή αμυγδαλίτιδα (στρεπτοκοκκική) με αντιβιοτικά φάρμακα. Τα αντιβιοτικά απαιτούν ιατρική συνταγή. Συνήθως πρέπει να  παίρνετε αντιβιοτικά από το στόμα  για περίπου 10 ημέρες. Τα πιο κοινά αντιβιοτικά για τη στρεπτοκοκκική αμυγδαλίτιδα  είναι:

• Πενικιλίνη.
• Κλινδαμυκίνη.
• Κεφαλοσπορίνη.

Είναι πολύ σημαντικό να ακολουθείτε τις οδηγίες του ιατρού σας  και να λαμβάνετε πλήρη  αντιβιοτική θεραπεία, ακόμα κι αν αισθάνεστε καλύτερα μετά από μερικές ημέρες. Πρέπει να ολοκληρώσετε τα αντιβιοτικά ώστε η μόλυνση να μην επανέλθει, να μην επιδεινωθεί ή να μην εξαπλωθεί σε άλλο μέρος του σώματός σας.

Πώς αντιμετωπίζεται η ιογενής αμυγδαλίτιδα;

Τα αντιβιοτικά που χρησιμοποιούνται για τη θεραπεία της βακτηριακής αμυγδαλίτιδας  δεν θα λειτουργήσουν στην αμυγδαλίτιδα που προκαλείται από ιογενή λοίμωξη. Για να ανακουφίσετε τα συμπτώματα της ιογενούς αμυγδαλίτιδας θα  πρέπει να:

• Αφιερώσετε αρκετό χρόνο για  ξεκούραση
• Να πίνετε αρκετά υγρά για να μείνετε ενυδατωμένοι
• Να λαμβάνεται παυσίπονα, όπως η ιβουπροφαίνη ή παρακεταμόλη
• Παστίλιες για το λαιμό και φαρυγγικά σπρέι ανακουφίζουν προσωρινά
• Κάντε γαργάρες με ζεστό αλατόνερο

Τι γίνεται αν παθαίνω συχνά αμυγδαλίτιδα;

Εάν έχετε χρόνιες ή επαναλαμβανόμενες λοιμώξεις αμυγδαλών, ο θεράπων  Ω.Ρ.Λ σας  συνεκτιμώντας τη  γενική σας κατάσταση μπορεί να σας συστήσει αμυγδαλεκτομή.

Επεισόδια αμυγδαλίτιδας για αμυγδαλεκτομή

Η αμυγδαλεκτομή συνιστάται για την πρόληψη συχνών ,επαναλαμβανόμενων επεισοδίων αμυγδαλίτιδας. Η συχνή αμυγδαλίτιδα ορίζεται γενικά ως:

• Τουλάχιστον επτά επεισόδια τον προηγούμενο χρόνο
• Τουλάχιστον πέντε επεισόδια το χρόνο τα τελευταία δύο χρόνια
• Τουλάχιστον τρία επεισόδια το χρόνο τα τελευταία τρία χρόνια.

Σε περιπτώσεις που ο ασθενής, είτε ενήλικας , είτε παιδί παρουσιάζει και άλλα παθολογικά προβλήματα, κυρίως του αναπνευστικού, τότε ο παραπάνω κανόνας μπορεί να τροποποιηθεί.

Για παράδειγμα όταν ένα παιδί έχει υπερτροφία στα κρεατάκια και συγχρόνως κάνει συχνές οξείες αμυγδαλίτιδες με αποτέλεσμα να επηρεάζεται συχνά και το κατώτερο αναπνευστικό τότε η συχνότητα φλεγμονών μέσα στο χρόνο μπορεί να είναι και μικρότερη για να τεθεί η απόφαση για αμυγδαλεκτομή.

Άρα κάθε ασθενής μπορεί να κριθεί διαφορετικά είτε από τον ωτορινολαρυγγολόγο, είτε από τον παιδίατρο για το αν και εφόσον κάποιες από τις αμυγδαλίτιδες που κάνει είναι ικανές να τον οδηγήσουν στην αφαίρεση τους.

Άλλα αίτια αφαίρεσης αμυγδάλων

• Η υπερτροφία των αμυγδαλών. Στα μικρά παιδιά μπορεί να προκαλέσει έντονο ροχαλητό και διαταραχές κατά τον ύπνο, ενώ στους ενήλικες αποφρακτικό σύνδρομο υπνικής άπνοιας.
• Κακοσμία του στόματος . Αυτό το προκαλούν οι αμυγδαλές με τις χαρακτηριστικές κρύπτες οι οποίες συγκεντρώνουν υπολείμματα τροφών τα οποία προκαλούν έντονη κακοσμία.
• Αιμορραγία από τις αμυγδαλές. Δεν είναι πολύ συνηθισμένο αλλά όταν συμβεί από ένα ή περισσότερα αγγεία της περιοχής των αμυγδαλών τότε επιβάλλεται η ολική αφαίρεση τους.
• Αμυγδαλόλιθοι. Χαρακτηριστικά στερεά και σκληρά ξένα σώματα τα οποία παράγονται από τις αμυγδαλές. Τις περισσότερες φορές αποβάλλονται μόνα τους. Όμως δημιουργούν τοπική φλεγμονή πόνο και πολλές φορές αιμορραγία.
• Κακοήθεια στην περιοχή των αμυγδαλών. Σε αυτή την περίπτωση αφαιρούνται οι αμυγδαλές μαζί με τους γύρω ιστούς και τους σκοτεινούς λεμφαδένες στην περιοχή του τραχήλου.

Απόστημα που έχει δημιουργηθεί μία ή δύο φορές. Το περιαμυγδαλικό απόστημα δημιουργεί έντονο πόνο, δυσκαταποσία και μεγάλη κακουχία. Η συγκέντρωση του πύου γύρω από τον ιστό των αμυγδαλών πρέπει αρχικά να παροχετεύεται και σε δεύτερο χρόνο να αφαιρούνται οι αμυγδαλές

Υπάρχουν επιπλοκές που σχετίζονται με την αμυγδαλίτιδα;

Οι επιπλοκές από την αμυγδαλίτιδα συνδέονται συνήθως με στρεπτόκοκκο και βακτήρια του στρεπτόκοκκου. Περιλαμβάνουν:

• Χρόνια αμυγδαλίτιδα:Τα άτομα που έχουν αμυγδαλίτιδα περισσότερες από επτά φορές το χρόνο μπορεί να έχουν χρόνια αμυγδαλίτιδα. Ο θεράπων  Ω.Ρ.Λ σας  μπορεί να σας συστήσει χειρουργική επέμβαση για την αφαίρεση των αμυγδαλών σας, ειδικά εάν ροχαλίζετε ή έχετε προβλήματα με τον ύπνο τη νύχτα.
• Αμυγδαλικές πέτρες ή αμυγδαλόλιθοι: Εάν είχατε μολυσμένες ή φλεγμονώδεις αμυγδαλές για μεγάλο χρονικό διάστημα, μπορεί να αναπτύξετε πέτρες στις αμυγδαλές. Οι αμυγδαλές πέτρες είναι σκληρά, ασβεστοποιημένα κομμάτια βακτηρίων και υπολειμμάτων που κρύβονται στις κρύπτες  και τις σχισμές των αμυγδαλών σας.
• Οστρακιά: Η στρεπτοκοκκική αμυγδαλίτιδα μπορεί να εξελιχθεί σε οστρακιά, προκαλώντας κόκκινο εξάνθημα και πυρετό. Η οστρακιά εμφανίζεται πιο συχνά στα παιδιά παρά στους ενήλικες, αλλά δεν είναι συχνή.
• Περιαμυγδαλικό απόστημα: Σε σοβαρές περιπτώσεις αμυγδαλίτιδας, μπορεί να σχηματιστεί ένα απόστημα (συλλογή πύου) γύρω από την αμυγδαλή σας. Τα περιαμυγδαλικά αποστήματα εμφανίζονται πιο συχνά σε ενήλικες και εφήβους παρά σε παιδιά. Οι Ω.Ρ.Λ. συστήνουν συχνά χειρουργική επέμβαση για την παροχέτευση του αποστήματος.
• Ρευματικός πυρετός: Αν και σπάνια, ο ρευματικός πυρετός μπορεί να εμφανιστεί εάν δεν αντιμετωπιστεί ο στρεπτόκοκκος ή δεν ολοκληρώσετε την πλήρη σειρά αντιβιοτικών. Ο ρευματικός πυρετός εμφανίζεται στα παιδιά πιο συχνά από τους ενήλικες. Μπορεί να οδηγήσει σε μόνιμη καρδιακή βλάβη.
• Εξάπλωση της μόλυνσης: Όταν αφεθεί χωρίς θεραπεία, τα βακτήρια του στρεπτόκοκκου μπορούν να εξαπλωθούν από το λαιμό σας στο μέσο αυτί, τα ιγμόρεια ή άλλα μέρη του σώματός σας. Αυτή η μόλυνση μπορεί να οδηγήσει σε επιπλοκές όπως ιγμορίτιδα, σπειραματονεφρίτιδα ή ωτίτιδα

Πώς μπορώ να προλάβω την αμυγδαλίτιδα;

Αν και δεν μπορείτε να αποτρέψετε εντελώς την αμυγδαλίτιδα, υπάρχουν πράγματα που μπορείτε να κάνετε για να μειώσετε τον κίνδυνο. Για παράδειγμα:

• Πλένετε συχνά τα χέρια σας, ειδικά πριν αγγίξετε τη μύτη ή το στόμα σας.
• Αποφύγετε να μοιράζεστε φαγητό, ποτό ή σκεύη με κάποιον που είναι άρρωστος.
• Αντικαθιστάτε την οδοντόβουρτσά σας τακτικά.

Τι μπορώ να περιμένω εάν έχω αμυγδαλίτιδα;

Οι περισσότερες περιπτώσεις ιογενούς αμυγδαλίτιδας υποχωρούν σε λίγες μέρες με υγρά και αρκετή ανάπαυση. Τα αντιβιοτικά συνήθως εξαλείφουν τη βακτηριακή αμυγδαλίτιδα σε περίπου 10 ημέρες. Συνήθως δεν προκαλεί σοβαρά ή διαρκή προβλήματα υγείας.

Οξεία, υποτροπιάζουσα και χρόνια αμυγδαλίτιδα: ποια είναι η διαφορά

Η λέξη «αμυγδαλίτιδα» περιγράφει τρεις διαφορετικές εικόνες. Το ποια από τις τρεις έχετε αλλάζει και το τι θα σας προτείνει ο ΩΡΛ.

• Οξεία αμυγδαλίτιδα: ένα μεμονωμένο επεισόδιο που ξεκινά απότομα, με πόνο και συνήθως πυρετό, και υποχωρεί μέσα σε μία περίπου εβδομάδα.
• Υποτροπιάζουσα αμυγδαλίτιδα: πολλά οξέα επεισόδια μέσα στον ίδιο χρόνο, με διαστήματα πλήρους ηρεμίας ανάμεσά τους. Εδώ έχει αξία να καταγράφετε πόσα ήταν και πώς αντιμετωπίστηκαν.
• Χρόνια αμυγδαλίτιδα: ο λαιμός δεν ηρεμεί ποτέ εντελώς. Υπάρχει ήπια αλλά επίμονη ενόχληση, κακοσμία, αίσθημα ξένου σώματος και συχνά αμυγδαλόλιθοι στις κρύπτες των αμυγδαλών, χωρίς απαραίτητα υψηλό πυρετό.

Ιογενής ή μικροβιακή αμυγδαλίτιδα; Τι δείχνουν τα συμπτώματα

Κοιτώντας μόνο τον λαιμό, ούτε ο πιο έμπειρος γιατρός δεν μπορεί να είναι απόλυτα βέβαιος. Υπάρχουν όμως ενδείξεις που γέρνουν τη ζυγαριά προς τη μία ή την άλλη πλευρά.

Υπέρ της ιογενούς αιτίας συνηγορούν ο βήχας, η καταρροή, το μπούκωμα, η βραχνάδα και τα κόκκινα μάτια. Με απλά λόγια, όταν ο πονόλαιμος είναι μέρος ενός κρυολογήματος. Υπέρ του στρεπτόκοκκου συνηγορούν η απότομη έναρξη, ο υψηλός πυρετός, το λευκωπό επίχρισμα πάνω στις αμυγδαλές, οι επώδυνοι αδένες μπροστά στον λαιμό και, κυρίως, η απουσία βήχα και συναχιού.

Την απάντηση τη δίνει η εξέταση. Το γρήγορο τεστ στρεπτόκοκκου γίνεται με ένα επίχρισμα από τον φάρυγγα και βγάζει αποτέλεσμα μέσα σε λίγα λεπτά, ενώ η καλλιέργεια χρειάζεται μία έως δύο ημέρες.

Όταν δεν είναι ούτε απλή ίωση ούτε στρεπτόκοκκος

Σε εφήβους και νέους ενήλικες, μια αμυγδαλίτιδα με παχύ επίχρισμα, μεγάλη κούραση και πρησμένους αδένες που δεν βελτιώνεται όπως θα περίμενε κανείς μπορεί να είναι λοιμώδης μονοπυρήνωση. Η διάκριση έχει πρακτική σημασία, γιατί η αντιβίωση δεν βοηθά και ορισμένα αντιβιοτικά προκαλούν εξάνθημα σε αυτούς τους ασθενείς.

Στα μικρά παιδιά, πάλι, επεισόδια πυρετού με αμυγδαλίτιδα που επανέρχονται με σχεδόν ημερολογιακή ακρίβεια, κάθε λίγες εβδομάδες, και με αρνητικές καλλιέργειες, βάζουν στη σκέψη το σύνδρομο PFAPA.

Συμπτώματα αμυγδαλίτιδας ανά ηλικία

Νήπια και μικρά παιδιά

Ένα παιδί δύο ή τριών ετών δεν θα σας πει ότι πονά ο λαιμός του. Θα αρνηθεί το φαγητό και το νερό, θα τρέχουν τα σάλια του, θα είναι γκρινιάρικο και νωθρό. Ο πόνος στην κοιλιά και ο εμετός είναι συχνοί σε αυτή την ηλικία και μπερδεύουν τους γονείς. Προσέξτε πόσο πίνει: η αφυδάτωση έρχεται γρήγορα.

Παιδιά σχολικής ηλικίας και έφηβοι

Είναι η ηλικία όπου ο στρεπτόκοκκος εμφανίζεται συχνότερα. Τυπική εικόνα: το παιδί γυρίζει από το σχολείο με πυρετό, πονόλαιμο και πονοκέφαλο, χωρίς συνάχι. Αν εμφανιστεί λεπτό, τραχύ στην αφή κόκκινο εξάνθημα στον κορμό, χρειάζεται εξέταση την ίδια ημέρα.

Ενήλικες

Στους ενήλικες ο πυρετός μπορεί να είναι χαμηλότερος, ο πόνος όμως συχνά είναι εντονότερος και αντανακλά στο αυτί. Έντονος πόνος μόνο από τη μία πλευρά, με δυσκολία στο άνοιγμα του στόματος, δεν είναι συνηθισμένη αμυγδαλίτιδα και θέλει άμεση εκτίμηση.

Πότε χρειάζεται αντιβίωση στην αμυγδαλίτιδα και πότε όχι

Αντιβίωση χρειάζεται όταν η αμυγδαλίτιδα είναι βακτηριακή, δηλαδή όταν το τεστ ή η καλλιέργεια δείξουν στρεπτόκοκκο ή όταν η κλινική εικόνα είναι τόσο χαρακτηριστική ώστε ο γιατρός να κρίνει ότι δεν πρέπει να περιμένει. Στην ιογενή αμυγδαλίτιδα δεν προσφέρει τίποτα: δεν ρίχνει τον πυρετό, δεν συντομεύει τη νόσο, δεν προλαβαίνει επιπλοκές.

Τρία συχνά λάθη που βλέπουμε στο ιατρείο:

• Αντιβίωση που περίσσεψε από προηγούμενη φορά, χωρίς εξέταση.
• Διακοπή της αγωγής μόλις πέσει ο πυρετός.
• Αλλαγή φαρμάκου «επειδή δεν έπιασε» μετά από μία μόνο ημέρα.

Το ποιο αντιβιοτικό θα πάρετε και για πόσες ημέρες το ορίζει ο γιατρός, ανάλογα με την ηλικία, τις αλλεργίες και το ιστορικό σας. Αν μέσα σε δύο με τρία εικοσιτετράωρα σωστής λήψης δεν υπάρχει βελτίωση, χρειάζεται επανεξέταση.

Πότε να δείτε ΩΡΛ και ποια σημάδια είναι επείγοντα

Κλείστε ραντεβού αν ο πονόλαιμος κρατά πάνω από τρεις με τέσσερις ημέρες χωρίς βελτίωση, αν ο πυρετός επιμένει ή αν τα επεισόδια επαναλαμβάνονται μέσα στη χρονιά.

Ζητήστε ιατρική βοήθεια άμεσα, χωρίς αναμονή, αν παρατηρήσετε:

• δυσκολία στην αναπνοή ή θορυβώδη αναπνοή
• αδυναμία κατάποσης ακόμη και του σάλιου, με σιελόρροια
• δυσκολία στο άνοιγμα του στόματος ή πνιχτή φωνή, «σαν ζεστή πατάτα στο στόμα»
• έντονο πόνο και πρήξιμο μόνο στη μία πλευρά του λαιμού
• δύσκαμπτο αυχένα ή πρήξιμο εξωτερικά στον λαιμό
• παιδί που δεν πίνει, δεν ουρεί ή είναι ασυνήθιστα υπνηλικό

Τα παραπάνω μπορεί να σημαίνουν περιαμυγδαλικό απόστημα ή επέκταση της φλεγμονής και δεν αντιμετωπίζονται στο σπίτι.

Πόσο διαρκεί η αμυγδαλίτιδα και πότε γυρίζει το παιδί στο σχολείο

Οι δύο με τρεις πρώτες ημέρες είναι οι χειρότερες. Μετά, ο πυρετός υποχωρεί και η κατάποση γίνεται σταδιακά ευκολότερη, ενώ η κούραση και οι ψηλαφητοί αδένες μπορεί να μείνουν λίγο περισσότερο.

Στη στρεπτοκοκκική αμυγδαλίτιδα το παιδί επιστρέφει συνήθως στο σχολείο όταν έχει συμπληρώσει τουλάχιστον ένα εικοσιτετράωρο αντιβίωσης και δεν έχει πυρετό. Στην ιογενή, όταν είναι απύρετο και νιώθει αρκετά καλά για να παρακολουθήσει το μάθημα. Οι ενήλικες ακολουθούν την ίδια λογική για τη δουλειά.

Τι να τρώτε και τι να αποφύγετε όσο πονά ο λαιμός

Προτεραιότητα έχουν τα υγρά, όχι το φαγητό. Μικρές, συχνές γουλιές δουλεύουν καλύτερα από ένα γεμάτο ποτήρι.

• Βοηθούν: δροσερό νερό, χλιαρές σούπες, γιαούρτι, πουρές, κρέμα, παγωτό, καλοβρασμένα ζυμαρικά, μαλακά φρούτα.
• Ενοχλούν: χυμοί εσπεριδοειδών, ντομάτα, πικάντικα, φρυγανιές, πατατάκια, πολύ ζεστά ροφήματα, αλκοόλ.

Το κάπνισμα, ενεργητικό και παθητικό, παρατείνει τον ερεθισμό. Αν υπάρχει παιδί με αμυγδαλίτιδα στο σπίτι, μην καπνίζετε σε κλειστό χώρο.

Αμυγδαλίτιδα στην εγκυμοσύνη

Η αμυγδαλίτιδα στην εγκυμοσύνη αντιμετωπίζεται, με επιλογές φαρμάκων που θεωρούνται κατάλληλες για την περίοδο αυτή. Δύο πράγματα έχουν σημασία. Πρώτον, μην παίρνετε κανένα φάρμακο με δική σας πρωτοβουλία, ούτε παυσίπονο ούτε παστίλιες ούτε αντιβίωση που περίσσεψε. Δεύτερον, ο πυρετός που επιμένει χρειάζεται ιατρική εκτίμηση και όχι υπομονή. Ενημερώστε τον ΩΡΛ για την εβδομάδα κύησης και, αν χρειαστεί αγωγή, θα επιλεγεί σε συνεννόηση με τον γυναικολόγο σας.

Συχνοί μύθοι για την αμυγδαλίτιδα

• «Έχει άσπρα στίγματα, άρα θέλει αντιβίωση.» Όχι απαραίτητα. Επίχρισμα δίνουν και οι ιοί, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τη μονοπυρήνωση.
• «Την έπαθα από το παγωτό ή το κλιματιστικό.» Η αμυγδαλίτιδα είναι λοίμωξη και μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο. Το κρύο και ο ξηρός αέρας ερεθίζουν τον βλεννογόνο, δεν τον μολύνουν.
• «Μεγάλες αμυγδαλές σημαίνει άρρωστες αμυγδαλές.» Πολλά παιδιά έχουν ογκώδεις αμυγδαλές χωρίς καμία λοίμωξη. Το μέγεθος απασχολεί όταν εμποδίζει την αναπνοή ή τον ύπνο.
• «Αν βγουν οι αμυγδαλές, δεν θα ξαναπονέσει ο λαιμός.» Τα επεισόδια αμυγδαλίτιδας σταματούν, όμως μια φαρυγγίτιδα από ίωση ή στρεπτόκοκκο μπορεί να εμφανιστεί και χωρίς αμυγδαλές.

Πώς να προετοιμαστείτε για το ραντεβού

Λίγες σημειώσεις κάνουν την επίσκεψη πολύ πιο χρήσιμη, ειδικά όταν το ερώτημα είναι αν οι αμυγδαλές πρέπει να αφαιρεθούν.

• Πόσα επεισόδια είχατε τους τελευταίους 12 μήνες και, αν θυμάστε, τα προηγούμενα χρόνια.
• Σε ποια από αυτά υπήρχε πυρετός και σε ποια δόθηκε αντιβίωση.
• Αποτελέσματα από τεστ στρεπτόκοκκου ή καλλιέργειες, αν υπάρχουν.
• Ημέρες απουσίας από σχολείο ή εργασία.
• Αν υπάρχει ροχαλητό, ανήσυχος ύπνος ή αναπνοή από το στόμα.
• Φάρμακα που παίρνετε και γνωστές αλλεργίες.

Με αυτά τα στοιχεία ο ΩΡΛ μπορεί να κρίνει αν αρκεί η παρακολούθηση ή αν έχει νόημα να συζητήσετε την αμυγδαλεκτομή, την προετοιμασία και την ανάρρωσή της.

Συχνές Ερωτήσεις για την αμυγδαλίτιδα

Τι είναι η αμυγδαλίτιδα;

Είναι η φλεγμονή των αμυγδαλών, δύο σχηματισμών λεμφικού ιστού στα πλάγια του λαιμού που συμμετέχουν στην άμυνα του οργανισμού. Την προκαλούν ιοί ή βακτήρια, κυρίως ο στρεπτόκοκκος της ομάδας Α. Οι αμυγδαλές κοκκινίζουν, πρήζονται και πονούν, ενώ συχνά καλύπτονται από λευκωπό επίχρισμα. Εμφανίζεται συχνότερα σε παιδιά και εφήβους, χωρίς να εξαιρούνται οι ενήλικες.

Ποια είναι τα συμπτώματα της αμυγδαλίτιδας;

Τα βασικά συμπτώματα είναι ο έντονος πονόλαιμος, ο πόνος στην κατάποση, ο πυρετός, οι κόκκινες και πρησμένες αμυγδαλές με ή χωρίς λευκές κηλίδες και οι ευαίσθητοι αδένες στον λαιμό. Συχνά συνυπάρχουν κακουχία, πονοκέφαλος και κακοσμία στόματος. Στα μικρά παιδιά μπορεί να κυριαρχούν η άρνηση φαγητού, ο πόνος στην κοιλιά και ο εμετός.

Πότε χρειάζεται αντιβίωση για την αμυγδαλίτιδα;

Μόνο όταν η αιτία είναι βακτηριακή, κάτι που επιβεβαιώνεται με γρήγορο τεστ στρεπτόκοκκου ή καλλιέργεια φαρυγγικού επιχρίσματος. Στην ιογενή αμυγδαλίτιδα η αντιβίωση δεν βοηθά και η αντιμετώπιση είναι ανακουφιστική. Το είδος και τη διάρκεια της αγωγής τα ορίζει ο γιατρός. Μην ξεκινάτε αντιβίωση μόνοι σας και μην τη διακόπτετε νωρίτερα επειδή νιώσατε καλύτερα.

Πότε χρειάζεται αμυγδαλεκτομή;

Η αφαίρεση των αμυγδαλών συζητείται όταν τα επεισόδια είναι συχνά και τεκμηριωμένα επί σειρά ετών, όταν έχει προηγηθεί περιαμυγδαλικό απόστημα ή όταν οι υπερτροφικές αμυγδαλές προκαλούν ροχαλητό και διαταραχές ύπνου. Δεν υπάρχει αριθμός που ισχύει για όλους. Ο ΩΡΛ συνεκτιμά τη βαρύτητα των επεισοδίων, την ηλικία, τη γενική υγεία και το πόσο επηρεάζεται η καθημερινότητά σας.

Πόσες ημέρες διαρκεί η αμυγδαλίτιδα;

Ένα οξύ επεισόδιο διαρκεί συνήθως από τρεις έως επτά ημέρες, με τις δύο με τρεις πρώτες να είναι οι πιο δύσκολες. Στη στρεπτοκοκκική μορφή, ο πυρετός και ο πόνος υποχωρούν συνήθως μέσα σε ένα με δύο εικοσιτετράωρα από την έναρξη της σωστής αγωγής. Αν μετά από μία εβδομάδα δεν βλέπετε βελτίωση, χρειάζεται επανεξέταση.

Κολλάει η αμυγδαλίτιδα και για πόσο;

Ναι, μεταδίδεται με τα σταγονίδια του βήχα και του φτερνίσματος, με το σάλιο και με κοινά ποτήρια ή μαχαιροπίρουνα. Στη στρεπτοκοκκική αμυγδαλίτιδα η μεταδοτικότητα πέφτει αισθητά μετά το πρώτο εικοσιτετράωρο αντιβίωσης. Στην ιογενή, ο ασθενής θεωρείται μεταδοτικός όσο έχει πυρετό και έντονα συμπτώματα. Το συχνό πλύσιμο χεριών προστατεύει την υπόλοιπη οικογένεια.

Σε τι διαφέρει η αμυγδαλίτιδα από τη φαρυγγίτιδα;

Η διαφορά βρίσκεται στο σημείο της φλεγμονής. Στην αμυγδαλίτιδα φλεγμαίνουν κυρίως οι αμυγδαλές, που φαίνονται πρησμένες και συχνά με επίχρισμα. Στη φαρυγγίτιδα φλεγμαίνει το πίσω τοίχωμα του λαιμού. Πολύ συχνά συνυπάρχουν και τότε μιλάμε για φαρυγγοαμυγδαλίτιδα. Τα αίτια είναι σε μεγάλο βαθμό κοινά, γι’ αυτό και η διερεύνηση γίνεται με τον ίδιο τρόπο.

Το κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα, απευθύνεται σε ασθενείς και συνοδούς και δεν υποκαθιστά την ιατρική εξέταση.