Εμβοές: Εξετάσεις, Διάγνωση και Θεραπεία

Οι εμβοές είναι ήχοι που ακούει κάποιος στο ένα ή και στα δύο αυτιά, ή «μέσα στο κεφάλι», χωρίς να υπάρχει εξωτερική πηγή. Δεν είναι ασθένεια αλλά σύμπτωμα. Η διερεύνησή τους από τον ΩΡΛ, με ιστορικό, εξέταση και έλεγχο ακοής, δείχνει από πού προέρχονται και ποια αντιμετώπιση ταιριάζει σε κάθε περίπτωση.

Με τον όρο εμβοές στα αυτιά εννοούμε τον ήχο που αντιλαμβάνεται ο ασθενής  και τον αποδίδει ή  προσπαθεί να τον προσδιορίσει ότι προέρχεται από κάποια πηγή κοντινή του.  Η πιο συνηθισμένη κλινική τους εκδήλωση είναι με την αίσθηση ότι ακούγεται κάποιο έντομο συνήθως στην απόλυτη ησυχία.

Πώς αντιλαμβάνεται το βουητό ο ασθενής;

• Σαν ήχο κουδουνιού
• Ήχος εντόμου ( κουνούπι ή τζιτζίκια ή μέλισσες)
• Σα να ξεφουσκώνει ένα λάστιχο
• Σφύριγμα
• Σαν τον ήχο που κάνουν τα παράσιτα στο ραδιόφωνο ή την τηλεόραση
• Ήχοι σα να ανοίγουν φουσκάλες, clicks, σαν να κοχλάζει.
• Τον παλμό της καρδιάς

Οι ήχοι  μπορεί να είναι συνεχόμενοι ,μεταβλητοί, να γίνονται αντιληπτοί μόνο κατά την ησυχία ή και όλη την ημέρα. Άλλοι περιγράφουν την εμφάνιση ή την κορύφωση αυτών των ήχων σε περιόδους με έντονο στρες ή όταν η αρτηριακή τους πίεση ή ο καρδιακός ρυθμός βρίσκεται σε παθολογικά επίπεδα.

Ποια τα αίτια για την εμφάνιση των εμβοών;

Η πτώση της ακοής -βαρηκοΐα είναι η πιο συνηθισμένη αιτία εμφάνισης εμβοών

• Πρεσβυακουσία
• Ωτοσκλήρυνση
• Βαρηκοΐα λόγω εκθέσης σε θορύβους
• Ακουστικός τραυματισμός
• Οξεία νευροαισθητήρια βαρηκοΐα ( οξεία απώλεια της ακοής)
• Σύνδρομο meniere
• Βύσμα ωτός-κυψελίδα
• Δυσλειτουργία ευσταχιανής σάλπιγγας- παθολογία στο ρινοφάρυγγα
• Ογκοι στο ακουστικό νεύρο ( ακουστικό νευρίνωμα)
• Παθολογία στην κρόταφο γναθική περιοχή
• Κακώσεις στην κεφαλή και τον αυχένα

Υπάρχει θεραπεία για τις εμβοές;

Ανάλογα με την αιτία που έχει προκαλέσει τις εμβοές συστήνεται και η κατάλληλη θεραπεία.

Η λύση των προβλημάτων που προκαλούν βαρηκοΐα και βουητά συγχρόνως είναι εύκολη  ή διαχειρίσιμη  στις περιπτώσεις που έχουμε να κάνουμε με

• Βύσμα κυψελίδας. Στο ιατρείο μου χρησιμοποιώ τρεις τρόπους αφαίρεσης της κυψελίδας ανάλογα με τις ανατομικές συνθήκες ,τις επιθυμίες, το ιστορικό, το επίπεδο συνεργασίας  και από το αν συμμετέχει ή όχι φλεγμονή και πόνος στο αυτί.

1. Πλύση του ακουστικού πόρου
2. Αναρρόφηση του ακουστικού πόρου
3. Αφαίρεση βύσματος με άγκιστρο

• Προβλήματα με την ευσταχιανή σάλπιγγα
• Παθολογία στο ρινοφάρυγγα
• Κροταφογναθική συμμετοχή

Πάντα υπάρχει σύσταση για:

• Αποφυγή ηχητικής καταπόνησης και εφαρμογή προστατευτικών ωτασπίδων
• Καθημερινή άσκηση με φυσιολογική και σωστή διατροφή
• Αποφυγή κατάχρησης καπνού, καφέ και αλκοόλ.
• Έλεγχος και διατήρηση των αιμοδυναμικών παραμέτρων σε φυσιολογικά επίπεδα ( αρτηριακή πίεση- σφίξεις)
• Μείωση του καθημερινού στρες
• Αλλαγή φαρμάκων που πιθανότατα να επιτείνουν τις εμβοές
• Εφαρμογή ακουστικών βαρηκοΐας σε περιπτώσεις απώλειας της ακοής
• Χρήση ειδικών συσκευών ηχοκάλυψης των εμβοών
• Συμπληρώματα διατροφής κατάλληλα σχεδιασμένα για ενίσχυση του αιθουσαίου κοχλιακού νεύρου

Τι εξετάσεις πρέπει να κάνω όταν έχω εμβοές;

Οι βασικότερες εξετάσεις σε αυτή την περίπτωση είναι

• Έλεγχος με τονοδότες
• Ακουόγραμμα
• Τυμπανόγραμμα
• Ηχητικά αντανακλαστικά
• Ομιλητική ακουομετρία

Η πλειοψηφία των παθήσεων που προκαλούν βαρηκοΐα διαπιστώνεται με τις παραπάνω εξετάσεις. Υπάρχουν όμως και περιπτώσεις που θα πρέπει ο διαγνωστικός έλεγχος να συμπληρωθεί με

• Ακουστικά προκλητά δυναμικά (Αδυναμία συνεργασίας, μικρή ηλικία, ανάγκη επιβεβαίωσης της βαρηκοΐας )
• Αξονική τομογραφία λιθοειδών οστών (έλεγχος του μέσου ωτός , των ακουστικών οσταρίων και των μαστοειδων κυψελων)
• Μαγνητική τομογραφία βάσης κρανίου (σε υποψία πάθησης του κεντρικού νευρικού συστήματος και ειδικότερα του ακουστικού νεύρου

Είδη εμβοών: γιατί ο ΩΡΛ ρωτά πώς ακριβώς ακούγεται το βουητό

Η περιγραφή του ήχου δεν είναι λεπτομέρεια. Κατευθύνει όλη τη διερεύνηση. Για τις καθημερινές αιτίες και το τι μπορείτε να κάνετε μόνοι σας, διαβάστε το άρθρο γιατί βουίζουν τα αυτιά. Εδώ θα δείτε πώς τις ταξινομεί ο ιατρός και τι σημαίνει αυτό για τις εξετάσεις.

Υποκειμενικές εμβοές

Τις ακούει μόνο ο ασθενής. Είναι η συντριπτική πλειονότητα και συνδέονται συνήθως με κάποια αλλαγή στην ακοή, ακόμη και μικρή. Όταν ο κοχλίας στέλνει λιγότερο σήμα σε ορισμένες συχνότητες, τα ακουστικά κέντρα του εγκεφάλου «ανεβάζουν την ένταση» για να αναπληρώσουν, και το αποτέλεσμα γίνεται αντιληπτό ως σφύριγμα ή βουητό. Γι’ αυτό ο έλεγχος της ακοής είναι το πρώτο βήμα, ακόμη κι αν νιώθετε ότι ακούτε μια χαρά.

Αντικειμενικές εμβοές

Σπάνιες. Υπάρχει πραγματικός ήχος που παράγεται μέσα στο σώμα, από αγγείο ή από μικρούς μυς του μέσου αυτιού και της υπερώας, και ορισμένες φορές μπορεί να τον ακούσει και ο εξεταστής με στηθοσκόπιο.

Σφύζουσες εμβοές

Ακούτε έναν ρυθμικό ήχο που ακολουθεί τον σφυγμό σας. Αυτή η μορφή έχει ξεχωριστή σημασία, γιατί συχνά υπάρχει αγγειακή αιτία που μπορεί να εντοπιστεί. Χρειάζεται πάντα διερεύνηση, και ο έλεγχος είναι διαφορετικός από εκείνον του συνηθισμένου σφυρίγματος.

Μονόπλευρες ή αμφοτερόπλευρες, οξείες ή χρόνιες

Το βουητό που επιμένει μόνο στο ένα αυτί ερευνάται πιο διεξοδικά από εκείνο που ακούγεται και στα δύο. Όσον αφορά τη διάρκεια, εμβοές που εμφανίστηκαν πρόσφατα έχουν περισσότερες πιθανότητες να υποχωρήσουν, ενώ όσες συνεχίζονται για αρκετούς μήνες θεωρούνται χρόνιες και η αντιμετώπιση στρέφεται στο να πάψουν να σας ενοχλούν.

Πότε οι εμβοές χρειάζονται άμεση εξέταση

Στις περισσότερες περιπτώσεις το βουητό δεν κρύβει κάτι επικίνδυνο και ο έλεγχος μπορεί να προγραμματιστεί με ηρεμία. Υπάρχουν όμως καταστάσεις όπου ο χρόνος μετρά.

• Ξαφνική πτώση ακοής μαζί με το βουητό. Η αιφνίδια βαρηκοΐα είναι επείγουσα και η θεραπεία έχει καλύτερες πιθανότητες όταν ξεκινήσει τις πρώτες ημέρες.
• Εμβοές μετά από έκρηξη, πυροβολισμό ή άλλο ακουστικό τραύμα. Η έγκαιρη προσέλευση, ιδανικά μέσα στο πρώτο εικοσιτετράωρο, δίνει περιθώριο θεραπευτικής παρέμβασης.
• Εμβοές μετά από χτύπημα στο κεφάλι.
• Βουητό με έντονο ίλιγγο, αστάθεια ή εμετούς.
• Σφύζουσες εμβοές που εμφανίστηκαν πρόσφατα και επιμένουν.
• Μούδιασμα ή πτώση της μίας πλευράς του προσώπου, διπλή όραση, δυσκολία στην ομιλία, αδυναμία σε χέρι ή πόδι. Εδώ δεν περιμένετε ραντεβού. Καλείτε το 166 ή πηγαίνετε σε εφημερεύον νοσοκομείο.
• Πόνος, πυρετός ή υγρό από το αυτί.

Χρειάζεται επίσης να μιλήσετε σύντομα με ιατρό όταν το βουητό σάς στερεί τον ύπνο, σας προκαλεί έντονο άγχος ή σας ρίχνει ψυχολογικά. Η επιβάρυνση αυτή είναι υπαρκτή, αντιμετωπίζεται και δεν είναι λόγος να ντρέπεστε.

Η πρώτη επίσκεψη στον ΩΡΛ για εμβοές: τι θα σας ρωτήσει

Η διάγνωση ξεκινά από τη συζήτηση. Ένα καλό ιστορικό δείχνει συχνά την αιτία πριν γίνει οποιαδήποτε εξέταση. Ο ιατρός θα θελήσει να μάθει:

• πότε ξεκίνησε το βουητό και αν προηγήθηκε κάτι (δυνατός θόρυβος, κρυολόγημα, πτήση, κατάδυση, νέο φάρμακο, οδοντιατρική εργασία, περίοδος έντονης πίεσης),
• αν το ακούτε στο ένα αυτί, στα δύο ή στο κέντρο του κεφαλιού,
• αν είναι συνεχές ή διακοπτόμενο, σφύριγμα, βόμβος ή παλμός,
• αν αλλάζει όταν σφίγγετε τα δόντια, στρίβετε τον λαιμό ή πιέζετε το πλάι του τραχήλου,
• αν συνοδεύεται από πτώση ακοής, αίσθημα πληρότητας, ζάλη, πόνο ή ευαισθησία στους δυνατούς ήχους,
• ποια φάρμακα παίρνετε και ποια χρόνια νοσήματα έχετε,
• πόσο σας επηρεάζει στον ύπνο, στη συγκέντρωση και στη διάθεση.

Η τελευταία ερώτηση δεν είναι τυπική. Δύο άνθρωποι με το ίδιο ακριβώς βουητό μπορεί να το βιώνουν εντελώς διαφορετικά, και η θεραπεία σχεδιάζεται με βάση την ενόχληση, όχι μόνο με βάση το ακουόγραμμα. Συχνά χρησιμοποιούνται και σύντομα ερωτηματολόγια που βαθμολογούν τη βαρύτητα, ώστε να υπάρχει μέτρο σύγκρισης στους επανελέγχους.

Κλινική εξέταση: τι ελέγχει ο ιατρός πέρα από το αυτί

Ακολουθεί η ωτοσκόπηση. Ο ΩΡΛ βλέπει τον ακουστικό πόρο και το τύμπανο και αναζητά ό,τι διορθώνεται επί τόπου, με πρώτο το βύσμα κυψελίδας, αλλά και φλεγμονή, υγρό πίσω από το τύμπανο ή διάτρηση.

Η εξέταση δεν σταματά εκεί. Η μύτη και ο ρινοφάρυγγας ελέγχονται γιατί από εκεί ξεκινά η ευσταχιανή σάλπιγγα, ο αγωγός που αερίζει το μέσο αυτί. Η κροταφογναθική άρθρωση, δηλαδή η άρθρωση της γνάθου μπροστά από το αυτί, ψηλαφάται ενώ ανοιγοκλείνετε το στόμα, επειδή το σφίξιμο και το τρίξιμο των δοντιών συνδέονται συχνά με εμβοές. Ελέγχονται επίσης ο αυχένας και οι μύες του. Στις σφύζουσες εμβοές ο ιατρός μπορεί να ακροαστεί με στηθοσκόπιο την περιοχή γύρω από το αυτί και τον τράχηλο και να μετρήσει την αρτηριακή πίεση.

Εξετάσεις για εμβοές: τι δείχνει η καθεμία

Ο ακοολογικός έλεγχος είναι ο κορμός της διερεύνησης. Όλες οι εξετάσεις του είναι ανώδυνες και γίνονται σε μία επίσκεψη.

• Τονοδότες: γρήγορη δοκιμασία με διαπασών που δείχνει αν μια απώλεια ακοής οφείλεται σε εμπόδιο στο μέσο αυτί ή σε βλάβη του εσωτερικού.
• Ακουόγραμμα: η σημαντικότερη εξέταση. Χαρτογραφεί την ακοή σας ανά συχνότητα και αυτί. Πολύ συχνά αποκαλύπτει πτώση στις ψηλές συχνότητες που δεν είχατε αντιληφθεί, και το βουητό «κάθεται» ακριβώς σε εκείνη την περιοχή. Η ασυμμετρία ανάμεσα στα δύο αυτιά είναι το εύρημα που οδηγεί σε περαιτέρω έλεγχο.
• Τυμπανόγραμμα: μετρά την κινητικότητα του τυμπάνου και την πίεση στο μέσο αυτί. Δείχνει υγρό ή δυσλειτουργία της ευσταχιανής σάλπιγγας, αιτίες που αντιμετωπίζονται.
• Ηχητικά αντανακλαστικά: ελέγχουν το αντανακλαστικό του μυός του αναβολέα και, έμμεσα, την ακεραιότητα της ακουστικής οδού. Βοηθούν στην υποψία παθήσεων των οσταρίων, όπως η ωτοσκλήρυνση.
• Ομιλητική ακουομετρία: δείχνει πόσο καλά διακρίνετε τις λέξεις. Όταν η διάκριση είναι δυσανάλογα κακή σε σχέση με το ακουόγραμμα, τίθεται υποψία προβλήματος στο ακουστικό νεύρο.

Ειδικότερες μετρήσεις των εμβοών

Σε εξειδικευμένο έλεγχο μπορεί να γίνει και αντιστοίχιση των εμβοών: σας δίνονται ήχοι διαφορετικής συχνότητας και έντασης και επιλέγετε εκείνον που μοιάζει περισσότερο με το δικό σας βουητό. Μετριέται επίσης πόσος εξωτερικός ήχος χρειάζεται για να το καλύψει. Οι μετρήσεις αυτές δεν αλλάζουν τη διάγνωση, βοηθούν όμως στον σχεδιασμό της ηχοθεραπείας και στην παρακολούθηση. Οι ωτοακουστικές εκπομπές, μια εξέταση που καταγράφει τη λειτουργία των τριχωτών κυττάρων του κοχλία, μπορεί να δείξουν πρώιμη βλάβη ακόμη και όταν το ακουόγραμμα είναι φυσιολογικό.

Πότε χρειάζεται μαγνητική, αξονική ή άλλος έλεγχος

Οι περισσότεροι ασθενείς με εμβοές και στα δύο αυτιά και συμμετρική ακοή δεν χρειάζονται απεικόνιση. Ο ιατρός τη ζητά όταν υπάρχει συγκεκριμένος λόγος.

• Μαγνητική τομογραφία: όταν το βουητό είναι επίμονα μονόπλευρο, όταν το ακουόγραμμα δείχνει ασύμμετρη νευροαισθητήρια απώλεια ή όταν συνυπάρχουν νευρολογικά ευρήματα. Στόχος είναι ο έλεγχος του ακουστικού νεύρου και να αποκλειστεί το ακουστικό νευρίνωμα, ένας καλοήθης και σπάνιος όγκος.
• Αξονική τομογραφία λιθοειδών οστών: όταν υπάρχει υποψία πάθησης του μέσου αυτιού και των οσταρίων.
• Αγγειακός έλεγχος: στις σφύζουσες εμβοές μπορεί να ζητηθεί υπερηχογράφημα των αγγείων του τραχήλου ή απεικόνιση των αγγείων με αξονική ή μαγνητική αγγειογραφία, ανάλογα με τα ευρήματα.
• Ακουστικά προκλητά δυναμικά: καταγράφουν την ηλεκτρική απάντηση του νεύρου και του εγκεφαλικού στελέχους στον ήχο, όταν χρειάζεται επιβεβαίωση ή όταν η συνεργασία είναι δύσκολη.
• Αιματολογικός έλεγχος και εκτίμηση από άλλη ειδικότητα: κατά περίπτωση, όταν το ιστορικό δείχνει προς αναιμία, θυρεοειδή, υπέρταση, πρόβλημα στη γνάθο ή στον αυχένα.

Αν ο ιατρός δεν σας ζητήσει μαγνητική, δεν σημαίνει ότι υποτίμησε το πρόβλημα. Σημαίνει ότι τα ευρήματα δεν τη δικαιολογούν.

Θεραπεία εμβοών: τι έχει τεκμηριωμένη θέση σήμερα

Η αντιμετώπιση έχει δύο σκέλη. Πρώτα διορθώνεται ό,τι διορθώνεται. Έπειτα, αν το βουητό παραμένει, η θεραπεία στοχεύει στο να μειωθεί η αντίληψή του και η ενόχληση που προκαλεί.

Ενημέρωση και καθησυχασμός

Ακούγεται απλό, είναι όμως θεραπευτική πράξη. Πολλοί ασθενείς φοβούνται ότι θα κουφαθούν ή ότι έχουν όγκο. Ο φόβος κρατά την προσοχή καρφωμένη στον ήχο, η προσοχή τον δυναμώνει, και έτσι στήνεται ένας φαύλος κύκλος. Όταν ο έλεγχος δείξει ότι δεν υπάρχει κάτι επικίνδυνο και καταλάβετε πώς δημιουργείται το βουητό, ο κύκλος αρχίζει να σπάει.

Ηχοθεραπεία

Η απόλυτη ησυχία είναι ο χειρότερος σύμμαχος. Ο εμπλουτισμός του περιβάλλοντος με ήπιο, ουδέτερο ήχο (ήχοι της φύσης, ένας ανεμιστήρας, χαμηλή μουσική, ειδικές γεννήτριες ήχου) μειώνει την αντίθεση ανάμεσα στο βουητό και το φόντο. Ο ήχος ρυθμίζεται λίγο χαμηλότερα από τις εμβοές, ώστε να μην τις σκεπάζει εντελώς. Έτσι ο εγκέφαλος μαθαίνει σταδιακά να τις κατατάσσει στα αδιάφορα ερεθίσματα.

Ακουστικά βαρηκοΐας

Όταν συνυπάρχει απώλεια ακοής, η αποκατάστασή της είναι συχνά το πιο αποτελεσματικό μέτρο. Το ακουστικό επαναφέρει τους ήχους που έλειπαν, ο εγκέφαλος παύει να «ψάχνει» σήμα και το βουητό υποχωρεί στο βάθος. Ορισμένα μοντέλα διαθέτουν και ενσωματωμένη γεννήτρια ήχου.

Γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία

Είναι η μορφή ψυχολογικής υποστήριξης με την ισχυρότερη τεκμηρίωση για τη μείωση της ενόχλησης από τις χρόνιες εμβοές. Δεν σβήνει τον ήχο. Αλλάζει τον τρόπο που αντιδράτε σε αυτόν, και βελτιώνει τον ύπνο, τη συγκέντρωση και τη διάθεση. Η παραπομπή σε ψυχολόγο δεν σημαίνει ότι το πρόβλημα είναι «στο μυαλό σας».

Θεραπεία επανεκπαίδευσης

Συνδυάζει συστηματική συμβουλευτική με μακροχρόνια ηχοθεραπεία, με στόχο τον εθισμό, δηλαδή να συνηθίσει ο εγκέφαλος το βουητό όπως συνηθίζει τον ήχο του ψυγείου. Απαιτεί υπομονή, καθώς τα αποτελέσματα φαίνονται σε βάθος μηνών.

Φάρμακα

Δεν υπάρχει σήμερα φάρμακο με αποδεδειγμένη ικανότητα να εξαφανίζει τις χρόνιες υποκειμενικές εμβοές. Φαρμακευτική αγωγή δίνεται για την αιτία όταν αυτή είναι γνωστή (για παράδειγμα σε φλεγμονή ή σε αιφνίδια βαρηκοΐα) και, όπου χρειάζεται, για την αϋπνία ή το άγχος που συνοδεύουν το βουητό. Το αν θα πάρετε κάτι και τι, το ορίζει αποκλειστικά ο ιατρός. Μη δοκιμάζετε σκευάσματα με δική σας πρωτοβουλία και μη διακόπτετε φάρμακα που ήδη παίρνετε.

Πόσο διαρκούν οι εμβοές και τι να περιμένετε

Εξαρτάται από την αιτία. Το βουητό από βύσμα κυψελίδας ή από υγρό στο μέσο αυτί υποχωρεί συνήθως όταν λυθεί το πρόβλημα. Εκείνο που ακολουθεί μια συναυλία ή μια νύχτα σε πολύ θορυβώδη χώρο σβήνει τις περισσότερες φορές μέσα σε ώρες ή λίγες ημέρες, αποτελεί όμως προειδοποίηση ότι το αυτί καταπονήθηκε.

Όταν οι εμβοές συνδέονται με μόνιμη απώλεια ακοής, μπορεί να παραμείνουν. Αυτό δεν σημαίνει ότι θα υποφέρετε για πάντα. Στους περισσότερους ανθρώπους η ενόχληση μειώνεται με τον χρόνο, καθώς ο εγκέφαλος εθίζεται, και οι θεραπείες που περιγράφηκαν επιταχύνουν αυτή τη διαδικασία. Θα υπάρχουν καλύτερες και χειρότερες ημέρες. Η κούραση, η αϋπνία και η ψυχική πίεση δυναμώνουν παροδικά το βουητό χωρίς να σημαίνει ότι κάτι χειροτέρεψε στο αυτί.

Ο επανέλεγχος της ακοής ανά τακτά διαστήματα, όπως θα σας ορίσει ο ιατρός, έχει νόημα. Πηγαίνετε νωρίτερα αν το βουητό αλλάξει χαρακτήρα, γίνει μονόπλευρο ή σφύζον, ή αν προστεθεί πτώση ακοής ή ίλιγγος.

Εμβοές σε παιδιά, εγκύους και ηλικιωμένους

Παιδιά

Τα παιδιά έχουν εμβοές συχνότερα από όσο νομίζουμε, αλλά σπάνια τις αναφέρουν μόνα τους. Συνήθως συνδέονται με υγρό στο αυτί, ωτίτιδες ή έκθεση σε δυνατή μουσική με ακουστικά. Αν το παιδί σας λέει ότι «ακούει κάτι», δυσκολεύεται να κοιμηθεί στην ησυχία ή δείχνει να μην ακούει καλά, χρειάζεται έλεγχο ακοής.

Εγκυμοσύνη

Οι αλλαγές στον όγκο του αίματος και στις ορμόνες μπορεί να προκαλέσουν ή να εντείνουν εμβοές, συχνά σφύζουσες. Συνήθως υποχωρούν μετά τον τοκετό. Αν όμως το βουητό εμφανιστεί μαζί με πονοκέφαλο, διαταραχές της όρασης ή υψηλή πίεση, ενημερώστε αμέσως τον γυναικολόγο σας.

Ηλικιωμένοι

Εδώ οι εμβοές πηγαίνουν συνήθως μαζί με την πρεσβυακουσία, και η εφαρμογή ακουστικών βαρηκοΐας βοηθά και τα δύο. Επειδή οι μεγαλύτεροι ασθενείς παίρνουν συχνά πολλά φάρμακα, αξίζει ένας έλεγχος της λίστας από τον θεράποντα ιατρό.

Μύθοι για τις εμβοές

«Δεν γίνεται τίποτα, πρέπει να ζήσω με αυτό». Η φράση αυτή έχει κάνει ζημιά. Ακόμη κι όταν ο ήχος δεν εξαφανίζεται, υπάρχουν τρόποι με τεκμηριωμένη αποτελεσματικότητα ώστε να πάψει να κυριαρχεί στην καθημερινότητά σας.

«Οι εμβοές σημαίνουν ότι θα κουφαθώ». Το βουητό δεν προκαλεί απώλεια ακοής. Μπορεί να τη συνοδεύει, και γι’ αυτό γίνεται το ακουόγραμμα.

«Σίγουρα είναι όγκος». Οι όγκοι είναι σπάνια αιτία. Όταν υπάρχουν ενδείξεις, όπως μονόπλευρο βουητό με ασύμμετρη ακοή, ο ιατρός θα ζητήσει τον κατάλληλο έλεγχο.

«Η ησυχία θα με ξεκουράσει». Στην ησυχία το βουητό ακούγεται δυνατότερα. Ένα ήπιο ηχητικό φόντο βοηθά περισσότερο.

«Οι ωτοασπίδες όλη μέρα προστατεύουν». Η προστασία χρειάζεται στον πραγματικά δυνατό θόρυβο. Η συνεχής χρήση σε φυσιολογικό περιβάλλον κάνει το ακουστικό σύστημα πιο ευαίσθητο και το βουητό πιο έντονο.

Πώς προετοιμάζεστε για το ραντεβού

Κρατήστε για μερικές ημέρες ένα μικρό ημερολόγιο: πότε το βουητό είναι πιο έντονο, τι το επιδεινώνει, πώς κοιμάστε. Γράψτε όλα τα φάρμακα και τα συμπληρώματα που παίρνετε, με τις ημερομηνίες που ξεκινήσατε τα πιο πρόσφατα. Φέρτε παλαιότερα ακουογράμματα και τυχόν απεικονιστικές εξετάσεις κεφαλής ή αυχένα.

Το προηγούμενο εικοσιτετράωρο αποφύγετε τον έντονο θόρυβο, ώστε ο έλεγχος να αποτυπώσει την πραγματική σας ακοή. Μη βάζετε σταγόνες ή μπατονέτες στο αυτί πριν από την εξέταση. Και σημειώστε τις ερωτήσεις σας, γιατί μέσα στο ιατρείο εύκολα ξεχνιούνται.

Το ιατρείο του Δρ. Δασκολιά βρίσκεται στο Περιστέρι, Σαρανταπόρου 59, και δέχεται παιδιά και ενήλικες. Για ραντεβού καλέστε στο 210 5731641.

Συχνές Ερωτήσεις για τις εμβοές

Τι εξετάσεις γίνονται για τις εμβοές;

Ο βασικός έλεγχος περιλαμβάνει ωτοσκόπηση, δοκιμασίες με τονοδότες, ακουόγραμμα, τυμπανόγραμμα, ηχητικά αντανακλαστικά και ομιλητική ακουομετρία. Γίνονται στο ιατρείο, είναι ανώδυνες και στις περισσότερες περιπτώσεις αρκούν για να φανεί η αιτία. Ακουστικά προκλητά δυναμικά, μαγνητική ή αξονική τομογραφία και αγγειακός έλεγχος ζητούνται μόνο όταν υπάρχουν συγκεκριμένα ευρήματα, όπως μονόπλευρο ή σφύζον βουητό και ασύμμετρη απώλεια ακοής.

Υπάρχει θεραπεία για τις εμβοές;

Όταν βρεθεί αιτία που διορθώνεται, όπως βύσμα κυψελίδας, υγρό στο μέσο αυτί ή πρόβλημα στη γνάθο, η αντιμετώπισή της συχνά εξαφανίζει το βουητό. Στις χρόνιες εμβοές που συνδέονται με μόνιμη απώλεια ακοής δεν υπάρχει φάρμακο που να τις σβήνει. Υπάρχουν όμως αποτελεσματικοί τρόποι να μειωθεί η ενόχληση: ακουστικά βαρηκοΐας, ηχοθεραπεία, γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία και θεραπεία επανεκπαίδευσης.

Οι εμβοές περνούν μόνες τους;

Συχνά ναι, ιδίως όταν εμφανίστηκαν πρόσφατα μετά από δυνατό θόρυβο, κρυολόγημα ή πτήση. Αν όμως το βουητό επιμένει πάνω από μία έως δύο εβδομάδες, χρειάζεται εξέταση για να βρεθεί η αιτία. Μην περιμένετε καθόλου αν συνοδεύεται από ξαφνική πτώση ακοής, ίλιγγο ή αν ακολουθεί τον σφυγμό σας. Όσο νωρίτερα γίνει η διάγνωση, τόσο περισσότερες επιλογές υπάρχουν.

Χρειάζεται μαγνητική τομογραφία για το βουητό στα αυτιά;

Όχι σε όλους. Όταν οι εμβοές ακούγονται και στα δύο αυτιά και το ακουόγραμμα είναι συμμετρικό, η μαγνητική συνήθως δεν προσφέρει κάτι. Ο ΩΡΛ τη ζητά όταν το βουητό είναι επίμονα μονόπλευρο, όταν το ένα αυτί ακούει σαφώς χειρότερα από το άλλο ή όταν συνυπάρχουν νευρολογικά συμπτώματα. Η απόφαση βασίζεται στα ευρήματα της εξέτασης και του ακοολογικού ελέγχου.

Τι σημαίνει όταν ακούω τον σφυγμό μου στο αυτί;

Πρόκειται για σφύζουσες εμβοές. Μπορεί να οφείλονται σε κάτι αθώο και παροδικό, όπως υγρό στο μέσο αυτί, αναιμία ή αυξημένη αρτηριακή πίεση. Επειδή όμως ορισμένες φορές υπάρχει αγγειακή αιτία κοντά στο αυτί, χρειάζονται πάντα ιατρική εκτίμηση και συχνά ειδικό απεικονιστικό έλεγχο των αγγείων. Αν ο ήχος εμφανίστηκε ξαφνικά μαζί με πονοκέφαλο ή διαταραχές της όρασης, ζητήστε βοήθεια άμεσα.

Μπορεί το άγχος να προκαλέσει εμβοές;

Το άγχος σπάνια είναι η μοναδική αιτία, λειτουργεί όμως ως ενισχυτής. Σε περιόδους πίεσης και αϋπνίας ο εγκέφαλος γίνεται πιο ευαίσθητος στα εσωτερικά ερεθίσματα και ένα βουητό που ως τότε περνούσε απαρατήρητο γίνεται ενοχλητικό. Με τη σειρά του το βουητό αυξάνει την ανησυχία. Γι’ αυτό η διαχείριση του στρες και ο καλός ύπνος αποτελούν πραγματικό μέρος της θεραπείας.

Πότε πρέπει να πάω στον ΩΡΛ για εμβοές;

Κλείστε ραντεβού όταν το βουητό διαρκεί περισσότερο από λίγες ημέρες, όταν το ακούτε μόνο στο ένα αυτί, όταν νιώθετε ότι ακούτε χειρότερα ή όταν σας δυσκολεύει στον ύπνο και στη δουλειά. Η εξέταση είναι επείγουσα αν υπάρχει ξαφνική απώλεια ακοής, έντονος ίλιγγος, πρόσφατο ακουστικό τραύμα ή χτύπημα στο κεφάλι. Με νευρολογικά συμπτώματα πηγαίνετε κατευθείαν σε νοσοκομείο.

Το κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα, απευθύνεται σε ασθενείς και συνοδούς και δεν υποκαθιστά την ιατρική εξέταση.